Eerste opgave Verbindingsroute: samen leren over sociaal netwerk versterkend werke

De Verbindingsroute is een lerende aanpak waarin landelijke partijen gezamenlijk werken aan opgaven die in de praktijk knellen. Met Andere Ogen vervult daarin een verbindende en coördinerende rol: door praktijkervaringen uit het netwerk te koppelen aan landelijke partijen en samen te zoeken naar wat nodig is om beweging te creëren in beleid, uitvoering en samenwerking.

Sociale netwerken structureel inbedden

In de eerste opgave stond sociaal netwerk versterkend werken centraal. De kernvraag: hoe zorgen we ervoor dat ouders en opvoeders elkaar kunnen ontmoeten, ondersteunen en versterken – en dat dit niet afhankelijk blijft van losse initiatieven, maar structureel onderdeel wordt van de pedagogische basis? In 2025 en begin 2026 kwamen de betrokken partijen bij elkaar in vier interactieve sessies. Hierin hebben zij drie samenhangende systeemknelpunten verdiept, en die steeds gekoppeld aan acties van landelijke partijen binnen hun eigen invloedssfeer.

Ontmoetingsplekken zijn onvoldoende toegankelijk en inclusief

Veel ouders en opvoeders missen laagdrempelige plekken in de buurt om andere ouders te ontmoeten. Bestaande voorzieningen bereiken niet iedereen, bijvoorbeeld niet-werkende ouders, nieuwkomers of gezinnen met een beperking. Uit de sessies bleek dat ontmoeting vaak wel wordt gezien als belangrijk, maar zelden structureel is ingebed. Voorbeelden als spelinlopen en ouder- en kindcafés laten zien dat sociaal netwerk versterkend werken werkt, mits deze plekken duurzaam worden ondersteund en onderdeel zijn van de pedagogische basis.
Binnen de Verbindingsroute ondernemen partijen acties, zoals werkbezoeken aan praktijken waar ontmoeting bewust wordt georganiseerd, en het verbinden van ontmoeting aan lopende landelijke trajecten.

Gelijkwaardig samenwerken met ouders en opvoeders blijft kwetsbaar

Gelijkwaardige samenwerking met ouders en opvoeders wordt breed onderschreven, maar blijkt in de praktijk lastig vol te houden. Zij ervaren niet altijd echte invloed en professionals missen vaak tijd en ruimte voor dialoog. In de eerste opgave is verkend wat nodig is om dit te versterken: structurele vertegenwoordiging van ouders, ruimte in middelen en verantwoording, en leren van goede voorbeelden uit binnen- en buitenland.
Landelijke partijen agenderen dit thema onder meer in beleid, toezicht, opleidingen en netwerken, en verkennen hoe ouders structureler een plek aan tafel kunnen krijgen.

De individuele logica overheerst

Contractering, financiering en verantwoording zijn sterk gericht op individuele trajecten. Collectieve en netwerkgerichte aanpakken worden daardoor vaak gezien als aanvullend of tijdelijk, terwijl juist zij bijdragen aan preventie en inclusie. Binnen de Verbindingsroute verkennen partijen hoe meer ruimte kan ontstaan voor collectief werken, bijvoorbeeld via andere vormen van bekostiging, aangepaste verantwoordingskaders en een cultuurverandering waarin ontmoeting vanzelfsprekend onderdeel is van de pedagogische basis.

Bestuurlijke vraagstukken voor vervolgstappen

Uit deze eerste cyclus zijn bestuurlijke vraagstukken naar voren gekomen die landelijke aandacht vragen. Ze hebben betrekking op wet- en regelgeving, financiering, verantwoording en governance. Denk aan het stimuleren van collectief werken in regelgeving, het toewerken naar meer flexibele bekostigingsvormen, het aanpassen van toezichtkaders en het structureel betrekken van ouders en jongeren in besluitvorming. Deze vraagstukken worden verder verdiept, onder meer in sessies met het Instituut voor Publieke Waarden, en vormen input voor bestuurlijke afwegingen. 

Doorbouwen op wat is geleerd

Met de afronding van deze eerste cyclus is een belangrijke basis gelegd. De inzichten en lessen uit deze cyclus worden meegenomen bij het vormgeven van een volgende opgave binnen de Verbindingsroute. Zo blijft Met Andere Ogen, samen met landelijke partijen, werken aan sociaal netwerk versterkend werken als fundament onder een sterke pedagogische basis voor jonge kinderen.

Download het verslag

De volledige terugblik en reflectie op de eerste opgave van de Verbindingsroute lees je in het verslag: Verbindingsroute – samen verder bouwen aan sterke netwerken rond jonge kinderen.